Những thông tin xoay quanh việc Liên minh Châu Âu gây áp lực yêu cầu các quốc gia Caribbean chấm dứt chương trình Đầu tư lấy Quốc tịch (CBI) đang thu hút sự quan tâm lớn của các nhà đầu tư toàn cầu. Nhìn thẳng vào thực tế đàm phán tính đến giữa tháng 11/2026, bức tranh tại Caribbean không phải là một cuộc “đóng cửa đột ngột”, mà là quá trình thương lượng ngoại giao có lộ trình kéo dài nhiều năm, chưa có quyết định đóng cửa cuối cùng, và cánh cửa tiếp nhận hồ sơ hiện vẫn đang mở.
Bối cảnh thực tế: Áp lực từ EU đi kèm lộ trình chuyển tiếp
Cuối tháng 6/2026, Ủy ban Châu Âu (EC) đã gửi thư chính thức tới 5 quốc gia Đông Caribbean (gồm Antigua & Barbuda, Dominica, Grenada, Saint Kitts & Nevis, và Saint Lucia). Dựa trên Quy định sửa đổi về cơ chế đình chỉ thị thực, EU đề nghị các quốc gia này chấm dứt các chương trình CBI trước ngày 01/06/2028 để duy trì quyền miễn thị thực vào khối Schengen. Hạn chót để các chính phủ Caribbean gửi văn bản phản hồi chính thức là ngày 12/11/2026.
Điểm mấu chốt nhà đầu tư cần nhìn nhận rõ: EU không yêu cầu đóng cửa chương trình ngay lập tức, mà đưa ra một giai đoạn chuyển tiếp kéo dài nhiều năm để các đảo quốc tái cơ cấu nền kinh tế. Kết quả cuối cùng hiện vẫn chưa được ngã ngũ và đang chờ phản hồi chính thức từ Brussels trong báo cáo cơ chế đình chỉ thị thực định kỳ vào tháng 12/2026.
Phản ứng đa chiều của 5 quốc gia Caribbean
Đứng trước bài toán cân bằng giữa lợi ích kinh tế và quan hệ ngoại giao với Châu Âu, mỗi quốc gia đang có bước đi và chiến lược đàm phán riêng:
Saint Kitts & Nevis (Đồng thuận đóng cửa có lộ trình)
Ngày 13/11/2026, Thủ tướng Terrance Drew thông báo quốc gia này sẽ từng bước khép lại chương trình CBI nhằm bảo vệ quyền miễn visa và sự ổn định của hệ thống ngân hàng quốc tế. Tuy nhiên, mốc thời gian cụ thể vẫn đang trong quá trình thương lượng với EU. Chính phủ khẳng định chương trình vẫn tiếp nhận hồ sơ theo tiêu chuẩn thẩm định khắt khe cho đến hạn chót cuối cùng, đồng thời tuyên bố không có chuyện “giảm giá” hay “bán tháo” vào phút chót.
Antigua & Barbuda (Đồng thuận có điều kiện, kéo dài đến 2030)
Trong thư gửi EU cuối tháng 10/2026, Thủ tướng Gaston Browne chấp thuận lộ trình kết thúc chương trình về mặt nguyên tắc nhưng từ chối mốc năm 2028. Thay vào đó, Antigua & Barbuda đề xuất kéo dài thời gian chuyển tiếp đến cuối năm 2030, đi kèm điều kiện EU phải cung cấp gói hỗ trợ tài chính và kỹ thuật để bù đắp nguồn thu ngân sách, và hoàn tất các dự án hạ tầng đang dang dở.
Grenada (Kiên định giữ chương trình)
Thủ tướng Dickon Mitchell bày tỏ lập trường cứng rắn khi khẳng định Grenada muốn “duy trì cả hai”: vừa giữ lại chương trình CBI, vừa bảo toàn quyền miễn visa Schengen. Chính phủ nước này lập luận rằng nếu EU muốn xóa bỏ một trụ cột kinh tế của các đảo quốc dễ bị tổn thương bởi thiên tai, Brussels phải đưa ra một gói hỗ trợ phát triển tương xứng để thay thế nguồn thu trước.
Saint Lucia và Dominica (Thận trọng, giữ bảo mật đàm phán)
Cả hai quốc gia đều đã có văn bản trao đổi với EU đúng thời hạn nhưng từ chối công bố chi tiết nội dung đàm phán. Lãnh đạo Saint Lucia nhấn mạnh nước này ít phụ thuộc vào nguồn thu CBI nhất khu vực và sẽ tự quyết định lộ trình riêng phù hợp với lợi ích quốc gia, không chạy theo áp lực đám đông. Còn đối với Dominica, chính phủ nước này đang tập trung ổn định chính trị nội bộ (tổ chức bầu cử vào tháng 12/2026), trước khi đưa ra các tuyên bố chính thức tiếp theo.
Ba lập luận cốt lõi của khối Caribbean trước sức ép từ EU
Để hiểu tại sao các nước Caribbean có đủ cơ sở đàm phán kéo dài lộ trình thay vì lập tức dừng chương trình, cần nhìn vào 3 thực tế mà các lãnh đạo khu vực đang đặt lên bàn nghị sự với Brussels:
Bài toán sinh tồn kinh tế: Theo số liệu của Quỹ tiền tệ quốc tế IMF, doanh thu từ CBI chiếm trung bình 6,5% GDP (có nước vượt 10% GDP) và đóng góp gần 1/3 ngân sách nhà nước của các đảo quốc này. Các chính phủ Caribbean khẳng định họ không thể tự cắt đứt nguồn thu chủ lực dùng để xây dựng hạ tầng, y tế và giáo dục nếu chưa có lộ trình chuyển đổi kinh tế và nguồn lực thay thế rõ ràng.
Bảo vệ hệ thống tài chính và uy tín chương trình: Với Saint Kitts & Nevis, quyết định đàm phán đóng cửa có trật tự xuất phát từ mục tiêu bảo vệ quan hệ ngân hàng đại lý với các định chế tài chính quốc tế, đảm bảo dòng chảy thanh toán xuyên biên giới của quốc gia không bị gián đoạn. Vì vậy, chính phủ nước này đặc biệt coi trọng tính kỷ luật: duy trì quy trình xét duyệt chuẩn mực cho tới ngày cuối cùng chứ không để xảy ra tình trạng hỗn loạn hay hạ chuẩn.
Nền tảng cải cách đã được thiết lập: Từ năm 2023 đến nay, cả 5 nước Caribbean đã thực hiện hàng loạt cải tổ mạnh mẽ theo yêu cầu của phương Tây: đồng loạt nâng mức đầu tư sàn lên 200.000 USD, bắt buộc phỏng vấn 100% ứng viên, chia sẻ dữ liệu hồ sơ bị từ chối và lập cơ quan giám sát chung khu vực. Những bước đi này tạo cơ sở pháp lý vững chắc để họ thương lượng một lộ trình chuyển tiếp hợp lý với EU.
Những thông tin nhà đầu tư cần nắm rõ lúc này
Giữa những luồng thông tin đa chiều, nhà đầu tư đang tìm hiểu hoặc đang trong quá trình thực hiện hồ sơ cần bám sát 3 thực tế sau:
- Tất cả 5 chương trình vẫn đang mở cửa và xét duyệt bình thường: Tính đến thời điểm hiện tại, không có bất kỳ quốc gia Caribbean nào ngừng nhận hồ sơ CBI. Các đơn vị quản lý chương trình tại cả 5 nước vẫn đang tiếp nhận, thẩm định và cấp quốc tịch theo đúng quy trình pháp lý hiện hành.
- Không có kịch bản “đóng cửa sau một đêm”: Ngay cả với hai quốc gia đã lên tiếng về việc khép lại chương trình là Saint Kitts & Nevis và Antigua & Barbuda, quá trình này cũng được tính bằng đơn vị năm (từ 2028 đến 2030) thông qua các vòng đàm phán chính thức. Nhà đầu tư hoàn toàn có đủ khung thời gian an toàn để hoàn tất hồ sơ nếu triển khai bài bản.
- Quyền lợi của hồ sơ đã nộp và công dân hiện hữu được bảo toàn: Chính phủ các nước Caribbean đều tái khẳng định việc thay đổi chính sách trong tương lai sẽ không ảnh hưởng đến những người đã được cấp quốc tịch hợp pháp.
Thị trường di trú toàn cầu đang bước vào giai đoạn chuẩn hóa cao độ, nơi các chương trình đầu tư lấy quốc tịch phải chịu sự giám sát chặt chẽ hơn từ các khối kinh tế lớn. Việc EU gây áp lực lên vùng Caribbean là một thực tế khách quan, nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc cánh cửa đầu tư đã khép lại.
Việc các quốc gia Caribbean công khai lộ trình thương lượng thực chất là tín hiệu tích cực về tính minh bạch, giúp nhà đầu tư có đủ tầm nhìn và khung thời gian an toàn để hoàn thiện thủ tục. Thay vì trì hoãn trước những đồn đoán chưa ngã ngũ, việc bám sát tiến độ và hoàn tất nộp hồ sơ chính thức lên chính phủ trong giai đoạn quy định đang ổn định chính là bước đi chủ động và tối ưu lúc này.
Xem thêm thông tin về các chương trình đầu tư lấy quốc tịch Caribbean mà IMM Group đang cung cấp tại đây.